机器学习指导筛选多主元合金作为析氢反应电催化剂

伍昊 李凤麒 石欣伟 卞海峰 周庆 贾顺顺 马玉洁 顾坚 张靖梓 何水剑 孟祥康

引用本文: 伍昊, 李凤麒, 石欣伟, 卞海峰, 周庆, 贾顺顺, 马玉洁, 顾坚, 张靖梓, 何水剑, 孟祥康. 机器学习指导筛选多主元合金作为析氢反应电催化剂[J]. 物理化学学报, 2026, 42(8): 100227. doi: 10.1016/j.actphy.2025.100227 shu
Citation:  Hao Wu, Fengqi Li, Xinwei Shi, Haifeng Bian, Qing Zhou, Shunshun Jia, Yujie Ma, Jian Gu, Jingzi Zhang, Shuijian He, Xiangkang Meng. Machine-learning guides discovery of multi-principal element alloys as electrocatalyst for hydrogen evolution reaction[J]. Acta Physico-Chimica Sinica, 2026, 42(8): 100227. doi: 10.1016/j.actphy.2025.100227 shu

机器学习指导筛选多主元合金作为析氢反应电催化剂

    通讯作者: Email: zjzhang@hit.edu.cn (张靖梓); shuijianhe@njfu.edu.cn (何水剑); mengxk@nju.edu.cn (孟祥康)
摘要: 多主元合金凭借组分间的协同作用,展现出卓越的物理化学性质,成为极具潜力的析氢反应(HER)电催化剂候选材料。然而,多主元组分结构的复杂性及系统性机器学习(ML)筛选方法的缺乏,使得电催化剂组分的最佳配比无法确定,这制约了多主元合金电催化剂的合理设计与开发。本研究通过Light Gradient Boosting模型从601种候选合金中筛选出了NbZnCo2多主元合金作为最优候选材料,与Pt/C相比,其成本缩减了约34倍,同时HER活性更优。结合密度泛函理论(DFT)计算与实验验证,证实了ML模型的可靠性。微米级NbZnCo2催化剂在10 mA cm−2电流密度下仅需20 mV超低过电位,并保持60 h的稳定运行。此外,纳米级NbZnCo2颗粒仍保持了优异HER性能,验证了NbZnCo2合金作为HER电催化剂的普适性。本研究构建了"机器学习-密度泛函理论-实验"框架,筛选出高性能HER电催化剂,该方法可扩展至其他电催化反应,为可持续能源转换技术提供了更广阔的应用前景。

English

    1. [1]

      J. A. Turner, Science 305 (2004) 972, https://doi.org/10.1126/science.1103197. doi: 10.1126/science.1103197

    2. [2]

      X. Han, Z. Cheng, J. Zhang, J. Liu, C. Zhong, W. Hu, Acta Phys. Chim. Sin. 41 (2025) 100033, https://doi.org/10.3866/PKU.WHXB202404023. doi: 10.3866/PKU.WHXB202404023

    3. [3]

      T. Wang, L. Tao, X. Zhu, C. Chen, W. Chen, S. Du, Y. Zhou, B. Zhou, D. Wang, C. Xie, Nat. Catal. 5 (2022) 66, https://doi.org/10.1038/s41929-021-00721-y. doi: 10.1038/s41929-021-00721-y

    4. [4]

      Z. Shi, X. Zhang, X. Lin, G. Liu, C. Ling, S. Xi, B. Chen, Y. Ge, C. Tan, Z. Lai, et al., Nature 621 (2023) 300, https://doi.org/10.1038/s41586-023-06339-3. doi: 10.1038/s41586-023-06339-3

    5. [5]

      K. Wang, S. Xu, D. Wang, Z. Kou, Y. Fu, M. Bielejewski, V. Montes-García, B. Han, A. Ciesielski, Y. Hou, P. Samorì, Adv. Mater. 37 (2025) 2417374, https://doi.org/10.1002/adma.202417374. doi: 10.1002/adma.202417374

    6. [6]

      Y. Zhu, M. Klingenhof, C. Gao, T. Koketsu, G. Weiser, Y. Pi, S. Liu, L. Sui, J. Hou, J. Li, et al., Nat. Commun. 15 (2024) 1447, https://doi.org/10.1038/s41467-024-45654-9. doi: 10.1038/s41467-024-45654-9

    7. [7]

      R. Liu, Z. Ni, O. Ruzimuradov, K. Turayev, T. Liu, L. Yu, P. Kuang, Acta Phys. Chim. Sin. 41 (2025) 100159, https://doi.org/10.1016/j.actphy.2025.100159. doi: 10.1016/j.actphy.2025.100159

    8. [8]

      H. Li, L. Du, Y. Zhang, X. Liu, S. Li, C. Yang, Q. Jiang, Appl. Catal. B-Environ. Energy 346 (2024) 123749, https://doi.org/10.1016/j.apcatb.2024.123749. doi: 10.1016/j.apcatb.2024.123749

    9. [9]

      M. Jiang, J. Xu, Y. Chen, L. Wang, Q. Zhou, P. Munroe, L. Li, Z. H. Xie, S. Peng, Angew. Chem. Int. Ed. 64 (2025) e202424195, https://doi.org/10.1002/anie.202424195. doi: 10.1002/anie.202424195

    10. [10]

      M. Chatenet, B. G. Pollet, D. R. Dekel, F. Dionigi, J. Deseure, P. Millet, R. D. Braatz, M. Z. Bazant, M. Eikerling, I. Staffell, et al., Chem. Soc. Rev. 51 (2022) 4583, https://doi.org/10.1039/D0CS01079K. doi: 10.1039/D0CS01079K

    11. [11]

      H. Park, J. W. Bae, T. H. Lee, I. J. Park, C. Kim, M. G. Lee, S. A. Lee, J. W. Yang, M. Choi, S. H. Hong, et al., Small 18 (2022) 2105611, https://doi.org/10.1002/smll.202105611. doi: 10.1002/smll.202105611

    12. [12]

      X. Zhang, Z. Pang, J. Li, F. Tian, X. Xia, S. Chen, X. Yu, S. Li, C. Chen, Q. Xu, et al., Mater. Sci. Technol. 198 (2024) 63, https://doi.org/10.1016/j.jmst.2024.01.082. doi: 10.1016/j.jmst.2024.01.082

    13. [13]

      G. Feng, F. Ning, J. Song, H. Shang, K. Zhang, Z. Ding, P. Gao, W. Chu, D. Xia, J. Am. Chem. Soc. 143 (2021) 17117, https://doi.org/10.1021/jacs.1c07643. doi: 10.1021/jacs.1c07643

    14. [14]

      M. Kim, E. B. Tetteh, O. A. Krysiak, A. Savan, B. Xiao, T. H. Piotrowiak, C. Andronescu, A. Ludwig, T. D. Chung, W. Schuhmann, Angew. Chem. Int. Ed. 62 (2023) e202310069, https://doi.org/10.1002/anie.202310069. doi: 10.1002/anie.202310069

    15. [15]

      J. M. Veglak, A. Tsai, S. S. Soliman, G. R. Dey, R. E. Schaak, J. Am. Chem. Soc. 146 (2024) 19521, https://doi.org/10.1021/jacs.4c06412. doi: 10.1021/jacs.4c06412

    16. [16]

      H. Li, J. Lai, Z. Li, L. Wang, Adv. Funct. Mater. 31 (2021) 2106715, https://doi.org/10.1002/adfm.202106715. doi: 10.1002/adfm.202106715

    17. [17]

      R. Nandan, H. Nara, H. N. Nam, Q. M. Phung, Q. P. Ngo, J. Na, J. Henzie, Y. Yamauchi, Adv. Sci. 11 (2024) 2402518, https://doi.org/10.1002/advs.202402518. doi: 10.1002/advs.202402518

    18. [18]

      Z. Chen, J. Li, P. Ou, J. E. Huang, Z. Wen, L. Chen, X. Yao, G. Cai, C. C. Yang, C. V. Singh, Q. Jiang, Nat. Commun. 15 (2024) 359, https://doi.org/10.1038/s41467-023-44261-4. doi: 10.1038/s41467-023-44261-4

    19. [19]

      J. Zhang, Z. Zhu, X. Xiang, K. Zhang, S. Huang, C. Zhong, H. Qiu, K. Hu, X. Lin, J. Phys. Chem. C 126 (2022) 8922, https://doi.org/10.1021/acs.jpcc.2c01904. doi: 10.1021/acs.jpcc.2c01904

    20. [20]

      J. Xiong, S. Shi, T. Zhang, Mater. Des. 187 (2020) 108378, https://doi.org/10.1016/j.matdes.2019.108378. doi: 10.1016/j.matdes.2019.108378

    21. [21]

      R. Ding, Y. Chen, P. Chen, R. Wang, J. Wang, Y. Ding, W. Yin, Y. Liu, J. Li, J. Liu, ACS Catal. 11 (15) (2021) 9798, https://doi.org/10.1021/acscatal.1c01473. doi: 10.1021/acscatal.1c01473

    22. [22]

      Y. Li, J. Zhang, K. Zhang, M. Zhao, K. Hu, X. Lin, ACS Appl. Mater. Interfaces 14 (2022) 55517, https://doi.org/10.1021/acsami.2c15396. doi: 10.1021/acsami.2c15396

    23. [23]

      J. Zhang, K. Zhang, S. Xu, Y. Li, C. Zhong, M. Zhao, H. Qiu, M. Qin, X. Xiang, K. Hu, X. Li, J. Energy Chem. 78 (2023) 232, https://doi.org/10.1016/j.jechem.2022.11.047. doi: 10.1016/j.jechem.2022.11.047

    24. [24]

      J. Xiong, T. Zhang, S. Shi, Sci. China: Technol. Sci. 63 (2020) 1247, https://doi.org/10.1007/s11431-020-1599-5. doi: 10.1007/s11431-020-1599-5

    25. [25]

      Y. Chang, I. Benlolo, Y. Bai, C. Reimer, D. Zhou, H. Zhang, H. Matsumura, H. Choubisa, X. Li, W. Chen, P. Ou, I. Tamblyn, E. H. Sargent, Matter 7 (2024) 4099, https://doi.org/10.1016/j.matt.2024.10.001. doi: 10.1016/j.matt.2024.10.001

    26. [26]

      X. Jia, Z. Yu, F. Liu, H. Liu, D. Zhang, E. Campos dos Santos, H. Zheng, Y. Hashimoto, Y. Chen, L. Wei, H. Li, Adv. Sci. 11 (2024) 2305630, https://doi.org/10.1002/advs.202305630. doi: 10.1002/advs.202305630

    27. [27]

      X. Shan, Y. Pan, F. Cai, H. Gao, J. Xu, D. Liu, Q. Zhu, P. Li, Z. Jin, J. Jiang, M. Zhou, Nano Lett. 24 (2024) 11632, https://doi.org/10.1021/acs.nanolett.4c03208. doi: 10.1021/acs.nanolett.4c03208

    28. [28]

      J. Zhang, Y. Wang, X. Zhou, C. Zhong, K. Zhang, J. Liu, K. Hu, X. Lin, Nanoscale 15 (2023) 11072, https://doi.org/10.1039/D3NR01442H. doi: 10.1039/D3NR01442H

    29. [29]

      W. Xu, E. Diesen, T. He, K. Reuter, J. T. Margraf, J. Am. Chem. Soc. 146 (2024) 7698, https://doi.org/10.1021/jacs.3c14486. doi: 10.1021/jacs.3c14486

    30. [30]

      X. Jia, H. Li, J. Mater. Chem. A 12 (2024) 12487, https://doi.org/10.1039/D4TA01884B. doi: 10.1039/D4TA01884B

    31. [31]

      K. T. Winther, M. J. Hoffmann, J. R. Boes, O. Mamun, M. Bajdich, T. Bligaard, Sci. Data 6 (2019) 75, https://doi.org/10.1038/s41597-019-0081-y. doi: 10.1038/s41597-019-0081-y

    32. [32]

      G. Ke, Q. Meng, T. Finley, T. Wang, W. Chen, W. Ma, Q. Ye, T. Y. Liu, Lightgbm: A Highly Efficient Gradient Boosting Decision Tree. In Advances in Neural Information Processing Systems 30, Proceedings of the 31st International Conference on Neural Information Processing Systems, Long Beach, United States, Dec 4–9, 2017; I. Guyon, U. Von Luxburg, S. Bengio, H. Wallach, R. Fergus, S. Vishwanathan, R. Garnett, Eds.; Proceedings of Machine Learning Research: Long Beach, United States, 2017; 3149–3157.

    33. [33]

      T. Hastie, R. Tibshirani, J. Friedman, The Elements of Statistical Learning: Data Mining, Inference, and Prediction, 1st ed.; Spriger: New York, United States, 2009.

    34. [34]

      T. Chen, C. Guestrin, XGBoost: A Scalable Tree Boosting System, Proceedings of the 22nd acm sigkdd international conference on knowledge discovery and data mining, San Francisco, United States, Aug 13–17, 2016; Association for Computing Machinery: New York, United States, 2016; 785–794.

    35. [35]

      K. Fawagreh, M. M. Gaber, E. Elyan, Syst. Sci. Control Eng. 2 (2014) 602, https://doi.org/10.1080/21642583.2014.956265. doi: 10.1080/21642583.2014.956265

    36. [36]

      S. M. Lundberg, G. Erion, H. Chen, A. DeGrave, J. M. Prutkin, B. Nair, R. Katz, J. Himmelfarb, N. Bansal, S. Lee, Nat. Mach. Intell. 2 (2020) 56, https://doi.org/10.1038/s42256-019-0138-9. doi: 10.1038/s42256-019-0138-9

    37. [37]

      K. Choudhary, K. F. Garrity, A. C. E. Reid, B. DeCost, Ad. J. Biacchi, A. R. H. Walker, Z. Trautt, J. Hattrick-Simpers, A. G. Kusne, A. Centrone, et al., npj Comput. Mater. 6 (2020) 173, https://doi.org/10.1038/s41524-020-00440-1. doi: 10.1038/s41524-020-00440-1

    38. [38]

      Y. Wang, X. Li, M. Zhang, J. Zhang, Z. Chen, X. Zheng, Z. Tian, N. Zhao, X. Han, K. Zaghib, Y. Wang, Y. Deng, W. Hu, Adv. Mater. 34 (2022) 2107053, https://doi.org/10.1002/adma.202107053. doi: 10.1002/adma.202107053

    39. [39]

      H. Wu, Z. Wang, Z. Li, Y. Ma, F. Ding, F. Li, H. Bian, Q. Zhai, Y. Ren, Y. Shi, et al., Adv. Energy Mater. 13 (2023) 2300837, https://doi.org/10.1002/aenm.202300837. doi: 10.1002/aenm.202300837

    40. [40]

      Y. Liu, L. Xing, Y. Liu, D. Lian, M. Chen, W. Zhang, K. Wu, H. Zhu, Z. Sun, W. Chen, et al., Appl. Catal. B-Environ. Energy 353 (2024) 124088, https://doi.org/10.1016/j.apcatb.2024.124088. doi: 10.1016/j.apcatb.2024.124088

    41. [41]

      Y. Li, Y. Chen, Z. Guo, C. Tang, B. Sa, N. Miao, J. Zhou, Z. Sun, Chem. Eng. J. 429 (2022) 132171, https://doi.org/10.1016/j.cej.2021.132171. doi: 10.1016/j.cej.2021.132171

    42. [42]

      X. Huang, X. Xu, C. Li, D. Wu, D. Cheng, D. Cao, Adv. Energy Mater. 9 (2019) 1803970, https://doi.org/10.1002/aenm.201803970. doi: 10.1002/aenm.201803970

    43. [43]

      H. Wu, Q. X. Zhai, F. Ding, D. Y. Sun, Y. J. Ma, Y. L. Ren, B. Wang, F. Q. Li, H. F. Bian, Y. R. Yang, et al., Dalton Trans. 51 (2022) 14306, https://doi.org/10.1039/D2DT01838A. doi: 10.1039/D2DT01838A

    44. [44]

      J. Cai, W. Zhang, Y. Liu, R. Shen, X. Xie, W. Tian, X. Zhang, J. Ding, Y. Liu, B. Li, Appl. Catal. B-Environ. Energy 343 (2024) 123502, https://doi.org/10.1016/j.apcatb.2023.123502. doi: 10.1016/j.apcatb.2023.123502

    45. [45]

      Y. Wan, X. Liang, Y. Cheng, Y. Liu, P. He, Z. Zhang, J. Mo, Intermetallics 175 (2024) 108515, https://doi.org/10.1016/j.intermet.2024.108515. doi: 10.1016/j.intermet.2024.108515

    46. [46]

      W. Li, W. Wang, M. Niu, K. Yang, J. Luan, H. Zhang, Z. Jiao, Acta Mater. 262 (2024) 119426, https://doi.org/10.1016/j.actamat.2023.119426. doi: 10.1016/j.actamat.2023.119426

    47. [47]

      L. Huang, J. Wu, P. Han, A. M. Al-Enizi, T. M. Almutairi, L. Zhang, G. Zheng, Small Methods 3 (2019) 1800386, https://doi.org/10.1002/smtd.201800386. doi: 10.1002/smtd.201800386

    48. [48]

      O. Beyss, U. Breuer, D. Zander, Appl. Surf. Sci. 687 (2025) 162258, https://doi.org/10.1016/j.apsusc.2024.162258. doi: 10.1016/j.apsusc.2024.162258

    49. [49]

      Y. Li, X. Zhang, Z. Zheng, Small 18 (2022) 2107594, https://doi.org/10.1002/smll.202107594. doi: 10.1002/smll.202107594

    50. [50]

      H. Wang, Z. Wang, J. Ma, J. Chen, H. Li, W. Hao, Q. Bi, S. Xiao, J. Fan, G. Li, J. Colloid Interface Sci. 678 (2025) 465, https://doi.org/10.1016/j.jcis.2024.09.040. doi: 10.1016/j.jcis.2024.09.040

    51. [51]

      N. Zhang, X. B. Feng, D. W. Rao, X. Deng, L. J. Cai, B. C. Qiu, R. Long, Y. J. Xiong, Y. Lu, Y. Chai, Nat. Commun. 11 (2020) 4066, https://doi.org/10.1038/s41467-020-17934-7. doi: 10.1038/s41467-020-17934-7

    52. [52]

      M. Liu, Y. J. Ji, Y. Y. Li, P. F. An, J. Zhang, J. Q. Yan, S. Z. Liu, Small 17 (2021) 2102448.

    53. [53]

      T. Hu, Y. Wang, L. Zhang, T. Tang, H. Xiao, W. Chen, M. Zhao, J. Jia, H. Zhu, Appl. Catal. B-Environ. Energy 243 (2019) 175, https://doi.org/10.1016/j.apcatb.2018.10.040. doi: 10.1016/j.apcatb.2018.10.040

    54. [54]

      L. Yin, X. Ding, W. Wei, Y. Wang, Z. Zhu, K. Xu, Z. Zhao, H. Zhao, T. Yu, T. Yang, Inorg. Chem. Front. 7 (2020) 2388, https://doi.org/10.1039/D0QI00295J. doi: 10.1039/D0QI00295J

    55. [55]

      X. Bai, X. Zhang, Y. Sun, M. Huang, J. Fan, S. Xu, H. Li, Angew. Chem. Int. Ed. 62 (2023) e202308704, https://doi.org/10.1002/anie.202308704. doi: 10.1002/anie.202308704

    56. [56]

      L. Yao, F. Zhang, S. Yang, H. Zhang, Y. Li, C. Yang, H. Yang, Q. Cheng, Adv. Mater. 36 (2024) 2314049, https://doi.org/10.1002/adma.202314049. doi: 10.1002/adma.202314049

    57. [57]

      C. Feng, Y. Zhou, M. Chen, L. Zou, X. Li, X. An, Q. Zhao, P. Xiaokaiti, A. Abudula, K. Yan, et al., Appl. Catal. B-Environ. Energy 349 (2024) 123875, https://doi.org/10.1016/j.apcatb.2024.123875. doi: 10.1016/j.apcatb.2024.123875

    58. [58]

      Y. Long, Y. Shen, P. Jiang, H. Su, J. Xian, Y. Sun, J. Yang, H. Song, Q. Liu, G. Li, Sci. Bull. 69 (2024) 763, https://doi.org/10.1016/j.scib.2024.01.014. doi: 10.1016/j.scib.2024.01.014

    59. [59]

      Y. Wang, Y. Zhang, P. Xing, X. Li, Q. Du, X. Fan, Z. Cai, R. Yin, Y. Yao, W. Gan, Adv. Mater. 36 (2024) 2402391, https://doi.org/10.1002/adma.202402391. doi: 10.1002/adma.202402391

  • 加载中
计量
  • PDF下载量:  0
  • 文章访问数:  7
  • HTML全文浏览量:  2
文章相关
  • 发布日期:  2026-08-15
  • 收稿日期:  2025-10-14
  • 接受日期:  2025-12-04
  • 修回日期:  2025-12-03
通讯作者: 陈斌, bchen63@163.com
  • 1. 

    沈阳化工大学材料科学与工程学院 沈阳 110142

  1. 本站搜索
  2. 百度学术搜索
  3. 万方数据库搜索
  4. CNKI搜索

/

返回文章