无水乙醇中β-O-4型木素模型物在铯取代的多氧金属盐上的降解:酸性和氧化还原性的影响

吴学众 焦文千 李秉正 黎演明 张亚红 王全瑞 唐颐

引用本文: 吴学众,  焦文千,  李秉正,  黎演明,  张亚红,  王全瑞,  唐颐. 无水乙醇中β-O-4型木素模型物在铯取代的多氧金属盐上的降解:酸性和氧化还原性的影响[J]. 催化学报, 2017, 38(7): 1216-1228. doi: 10.1016/S1872-2067(17)62854-7 shu
Citation:  Xuezhong Wu,  Wenqian Jiao,  Bing Zheng Li,  Yanming Li,  Yahong Zhang,  Quanrui Wang,  Yi Tang. Decomposition of a β-O-4 lignin model compound over solid Cs-substituted polyoxometalates in anhydrous ethanol:acidity or redox property dependence?[J]. Chinese Journal of Catalysis, 2017, 38(7): 1216-1228. doi: 10.1016/S1872-2067(17)62854-7 shu

无水乙醇中β-O-4型木素模型物在铯取代的多氧金属盐上的降解:酸性和氧化还原性的影响

  • 基金项目:

    国家重点基础研究发展计划(973计划,2013CB934101);国家自然科学基金(21433002,21573046);中国博士后科学基金(2016M601492);广西科学研究与技术开发计划(15104001-5).

摘要: 随着化石能源的日益减少,从木质生物质获得能源、燃料和化学品变得至关重要.木素是木质生物质的第二大主要组分,但是目前远未得到充分利用.随着对木素结构的充分认识和相关催化科学技术的发展,由木素制得大宗燃料或精细化学品,特别是芳香类化合物显示出越来越具有技术和经济可行性.由于木质素大分子中复杂的C-O和C-C连接,先研究模型物的断裂机理并同时考虑从木素模型物小分子迁移到木质素大分子的问题,然后设计出合适的催化材料并开发出可行的工艺过程,这条技术路线看起来更具有可行性.
近年来,几种均相或非均相多氧金属盐(Polyoxometalates (POMs),或称杂多酸)用于降解木素或者木素模型物,但是β-O-4醚键断裂的氢解还是酸解机理及其竞争合作作用尚不清晰.我们在几种多氧金属盐(POMs)的催化下研究了β-O-4模型物2-phenoxyacetophenone (2-PAP)在以无水乙醇作为供氢溶剂体系下的催化断裂机理和行为.结果表明,随着无水乙醇溶剂处理温度的提高,溶剂的供氢能力增强.酸性催化剂的加入提高了溶剂供氢能力.原因是催化剂的酸性改变了乙醇自氧化还原反应的平衡,使平衡向生成乙醛并释放出活性氢的方向进行.我们还发现,Cs-PMo的氧化还原性,对促进活性氢的释放起更大的作用.2-PAP反应底物的加入消耗了活性氢,从而促使乙醇自氧化还原平衡向右移动.
在酸性催化剂的作用下,2-PAP的转化裂解可以按照氢转移机制或酸催化的氧鎓离子机制进行.大部分转化反应按照哪个机制进行,取决于所采用体系的供氢能力和酸强度/数量的竞争关系,大部分反应将屈从于占竞争优势的机制.在强供氢及转移能力占优势,而酸强较低酸量较少时,反应主要按氢转移机制进行.在酸强很强且数量较多,反应将主要按酸催化氧鎓离子机制进行.Cs-PMo这个拥有酸性和强氧化还原性的双功能催化剂的使用,既促进了活性氢的释放,又增强了活性氢的还原能力及转移能力,因而导致了在极高转化率(>99%)的下极佳的选择性(98.6%苯酚和91.1%苯乙酮).
这些发现将对理解木质素中醚键的断裂结果和机理提供启示,为设计开发出木质素选择性地催化裂解为芳香小分子的可行的工业过程打下初步理论基础.

English

    1. [1] U.S. Department of Agriculture, USDA Announces Investments in Bioenergy Research and Development to Spur New Markets, Inno-vation, and Unlimited Opportunity in Rural America, 2013.

    2. [2] IRENA (2014): REmap 2030: A Renewable Energy Roadmap, IRENA:Abu Dhabi, 2014.

    3. [3] D. S. Argyropoulos, Materials, Chemicals, and Energy from Forest Biomass, American Chemical Society; Oxford University Press, 2007.

    4. [4] J. van Haveren, E. L. Scott, J. Sanders, Biofuels Bioprod. Bioref., 2008, 2, 41-57.

    5. [5] T. Werpy, G. Peterson, A. Aden, J. Bozell, J. Holladay, J. White, A. Manheim, D. Eliot, L. Lasure, S. Jones, Top Value Added Chemicals from Biomass, 2004, Vol. 1.

    6. [6] T. E. Amidon, S. J. Liu, Biotechno. Adv., 2009, 27, 542-550.

    7. [7] C. Heitner, D. R. Dimmel, J. A. Schmidt, Lignin & Lignans Advances in Chemistry, CRC Press, 2010.

    8. [8] S. M. Kang, X. L. Li, J. Fan, J. Chang, Renew. Sust. Energ. Rev., 2013, 27, 546-558.

    9. [9] J. Zakzeski, A. L. Jongerius, P. C. A. Bruijnincx, B. M. Weckhuysen, ChemSusChem, 2012, 5, 1602-1609.

    10. [10] K. De Oliveira-Vigier, N. Abatzoglou, F. Gitzhofer, Can. J. Chem. Eng., 2005, 83, 978-984.

    11. [11] P. J. Deuss, K. Barta, Coord. Chem. Rev., 2016, 306, 510-532.

    12. [12] C. Z. Li, X. C. Zhao, A. Q. Wang, G. W. Huber, T. Zhang, Chem. Rev., 2015, 115, 11559-11624.

    13. [13] R. Rinaldi, R. Jastrzebski, P. C. A. Bruijnincx, B. M. Weckhuysen, M. Kennema, M. T. Clough, J. Ralph, Angew. Chem. Int. Ed., 2016, 55, 8164-8215.

    14. [14] S. Dutta, K. C. W. Wu, B. Saha, Catal. Sci. Technol., 2014, 4, 3785-3799.

    15. [15] Q. Song, F. Wang, J. Y. Cai, Y. H. Wang, J. J. Zhang, W. Q. Yu, J. Xu, Energy Environ. Sci., 2013, 6, 994-1007.

    16. [16] R. Ma, W. Y. Hao, X. L. Ma, Y. Tian, Y. D. Li, Angew. Chem. Int. Ed., 2014, 53, 7310-7315.

    17. [17] X. L. Ma, R. Ma, W. Y. Hao, M. M. Chen, F. Iran, K. Cui, Y. Yan, Y. D. Li, ACS Catal., 2015, 5, 4803-4813.

    18. [18] A. Narani, R. K. Chowdari, C. Cannilla, G. Bonura, F. Frusteri, H. J. Heeres, K. Barta, Green Chem., 2015, 17, 5046-5057.

    19. [19] J. Mottweiler, M. Puche, C. Raeuber, T. Schmidt, P. Concepcion, A. Corma, C. Bolm, ChemSusChem, 2015, 8, 2106-2113.

    20. [20] L. Yang, Y. D. Li, P. E. Savage, Ind. Eng. Chem. Res., 2014, 53, 2633-2639.

    21. [21] W. P. Deng, H. X. Zhang, L. Q. Xue, Q. H. Zhang, Y. Wang, Chin. J. Catal., 2015,36, 1440-1460.

    22. [22] Z. C. Jiang, C. W. Hu, J. Energy Chem., 2016, 25, 947-956.

    23. [23] Y. Y. Ma, Z. T. Du, J. X. Liu, F. Xia, J. Xu, Green Chem., 2015, 17, 4968-4973.

    24. [24] H. W. Guo, B. Zhang, Z. J. Qi, C. Z. Li, J. W. Ji, T. Dai, A. Q. Wang, T. Zhang, ChemSusChem, 2017, 10, 523-532.

    25. [25] J. G. Zhang, H. Asakura, J. van Rijn, J. Yang, P. Duchesne, B. Zhang, X. Chen, P. Zhang, M. Saeys, N. Yan, Green Chem., 2014, 16, 2432-2437.

    26. [26] M. Zaheer, R. Kempe, ACS Catal., 2015, 5, 1675-1684.

    27. [27] C. Peng, Q. Chen, H. W. Guo, G. Hu, C. Z. Li, J. L. Wen, H. S. Wang, T. Zhang, Z. B. K. Zhao, R. C. Sun, H. B. Xie, ChemCatChem, 2017, 9, 1135-1143.

    28. [28] H. W. Guo, B. Zhang, C. Z. Li, C. Peng, T. Dai, H. B. Xie, A. Q. Wang, T. Zhang, ChemSusChem, 2016, 9, 3220-3229.

    29. [29] H. Konnerth, J. G. Zhang, D. Ma, M. H. G. Prechtl, N. Yan, Chem. Eng. Sci., 2015, 123, 155-163.

    30. [30] X. L. Ma, Y. Tian, W. Y. Hao, R. Ma, Y. D. Li, Appl. Catal. A, 2014, 481, 64-70.

    31. [31] N. Yan, Y. A. Yuan, R. Dykeman, Y. A. Kou, P. J. Dyson, Angew. Chem. Int. Ed., 2010, 49, 5549-5553.

    32. [32] Z. C. Luo, Y. M. Wang, M. Y. He, C. Zhao, Green Chem., 2016, 18, 433-441.

    33. [33] A. Berlin, M. Balakshin, N. Gilkes, J. Kadla, V. Maximenko, S. Kubo, J. Saddler, J. Biotechnol., 2006, 125, 198-209.

    34. [34] H. J. Li, Y. Q. Pu, R. Kumar, A. J. Ragauskas, C. E. Wyman, Biotechnol. Bioeng., 2014, 111, 485-492.

    35. [35] Z. Strassberger, A. H. Alberts, M. J. Louwerse, S. Tanase, G. Rothenberg, Green Chem., 2013,15, 768-774.

    36. [36] J. Zhang, Y. Liu, S. Chiba, T. P. Loh, Chem. Commun., 2013, 49, 11439-11441.

    37. [37] Y. Y. Jiang, L. Yan, H. Z. Yu, Q. Zhang, Y. Fu, ACS Catal., 2016, 6, 4399-4410.

    38. [38] H. F. Liu, M. Wang, H. J. Li, N.C. Luo, S. T. Xu, F. Wang, J. Catal., 2017, 346, 170-179.

    39. [39] M. Wang, L. H. Li, J. M. Lu, H. J. Li, X. C. Zhang, H. F. Liu, N. C. Luo, F. Wang, Green Chem., 2017, 19, 702-706.

    40. [40] M. Wang, J. M. Lu, X. C. Zhang, L. H. Li, H. J. Li, N. C. Luo, F. Wang, ACS Catal., 2016, 6, 6086-6090.

    41. [41] N. Mizuno, M. Misono, Chem. Rev., 1998, 98, 199-218.

    42. [42] J. J. Bozell, J. O. Hoberg, D. R. Dimmel, J. Wood Chem. Technol., 2000, 20, 19-41.

    43. [43] H. W. Park, S. Park, D. R. Park, J. H. Choi, I. K. Song, Korean J. Chem. Eng., 2011, 28, 1177-1180.

    44. [44] J. K. Kim, H. W. Park, U. G. Hong, J. H. Choi, I. K. Song, J. Nanosci. Nanotechno., 2014, 14, 8884-8890.

    45. [45] Y. T. Cheng, J. Jae, J. Shi, W. Fan, G. W. Huber, Angew. Chem. Int. Ed., 2012, 51, 1387-1390.

    46. [46] M. T. Pope, A. Müller, Polyoxometalate Chemistry from Topology via Self-Assembly to Applications, Kluwer Academic Publishers, Bos-ton, 2001.

    47. [47] A. J. Bridgeman, Chem. Phys., 2003, 287, 55-69.

    48. [48] A. J. Bridgeman, Chem. Eur. J., 2004, 10, 2935-2941.

    49. [49] K. N. Rao, K. M. Reddy, N. Lingaiah, I. Suryanarayana, P. S. S. Pra-sad, Appl. Catal. A, 2006, 300, 139-146.

    50. [50] F. J. Berry, G. R. Derrick, M. Mortimer, Polyhedron, 2014, 68, 17-22.

    51. [51] M. Langpape, J. M. M. Millet, U. S. Ozkan, M. Boudeulle, J. Catal., 1999, 181, 80-90.

    52. [52] B. M. Devassy, S. B. Halligudi, J. Mol. Catal. A, 2006, 253, 8-15.

    53. [53] X. Z. Wu, W. Q. Jiao, Y. M. Li, B. Z. Li, Y. H. Huang, H. B. Zhang, Y. H. Zhang, Q. R. Wang, Y. Tang, Bioresources, 2016, 11, 10349-10377.

    54. [54] I. V. Kozhevnikov, Chem. Rev., 1998, 98, 171-198.

    55. [55] J. L. Brito, J. Laine, K. C. Pratt, J. Mater. Sci., 1989, 24, 425-431.

    56. [56] S. Rajagopal, H. J. Marini, J. A. Marzari, R. Miranda, J. Catal., 1994, 147, 417-428.

    57. [57] D. Gazzoli, F. Prinetto, M. C. Campa, A. Cimino, G. Ghiotti, V. Indo-vina, M. Valigi, Surf. Interface Anal., 1994, 22, 398-402.

    58. [58] D. P. Debecker, B. Schimmoeller, M. Stoyanova, C. Poleunis, P. Bertrand, U. Rodemerck, E. M. Gaigneaux, J. Catal., 2011, 277, 154-163.

    59. [59] Y. Sun, W. Wang, J. W. Qin, D. Zhao, B. G. H. Mao, Y. Xiao, M. Cao, Electrochim. Acta, 2016, 187, 329-339.

    60. [60] A. P. Shpak, A. M. Korduban, M. M. Medvedskij, V. O. Kandyba, J. Electron Spectrosc., 2007, 156-158, 172-175.

    61. [61] D. Varisli, T. Dogu, G. Dogu, Chem. Eng. Sci., 2007, 62, 5349-5352.

    62. [62] M. Iwamoto, Catal. Today, 2015, 242, 243-248.

    63. [63] M. J. Gilkey, B. J. Xu, ACS Catal., 2016, 6, 1420-1436.

    64. [64] F. A. Carey, R. J. Sundberg, Advanced Organic Chemistry, 5th ed., Springer, New York, 2007.

    65. [65] P. Vollhardt, N. Schore, Organic Chemistry:Structure and Function, W. H. Freeman, 2011.

    66. [66] X. W. Sha, L. Chen, A. C. Cooper, G. P. Pez, H. S. Cheng, J. Phys. Chem. C, 2009, 113, 11399-11407.

    67. [67] H. Hattori, Y. Ono, Solid Acid Catalysis:from Fundamentals to Ap-plications, CRC Press, Boca Raton, FL, 2015.

    68. [68] M. Misono, Catal. Rev. Sci. Eng., 1987, 29, 269-321.

    69. [69] D. S. Matharu, D. J. Morris, A. M. Kawamoto, G. J. Clarkson, M. Wills, Org. Lett., 2005, 7, 5489-5491.

    70. [70] M. Orfanopoulos, I. Smonou, Synth. Commun., 1988, 18, 833-839.

    71. [71] A. D. Chowdhury, G. K. Lahiri, Chem. Commun., 2012, 48, 3448-3450.

    72. [72] M. L. Sarazen, E. Doskocil, E. Iglesia, J. Catal., 2016, 344, 553-569.

    73. [73] R. Neumann, Polyoxometalate Complexes in Organic Oxidation Chemistry, Wiley, Weinheim, 1998.

    74. [74] L. Chen, A. C. Cooper, G. P. Pez, H. S. Cheng, J. Phys. Chem. C, 2008, 112, 1755-1758.

    75. [75] H. S. Cheng, L. Chen, A. C. Cooper, X. W. Sha, G. P. Pez, Energy Envi-ron. Sci., 2008, 1, 338-354.

    76. [76] A. I. Gavrilyuk, Appl. Surf. Sci., 2013, 273, 735-747.

    77. [77] A. I. Gavrilyuk, M. M. Afanasiev, Sol. Energy Mater. Sol. Cells, 2009, 93, 280-288.

  • 加载中
计量
  • PDF下载量:  4
  • 文章访问数:  1116
  • HTML全文浏览量:  69
文章相关
  • 收稿日期:  2017-03-26
  • 修回日期:  2017-04-30
通讯作者: 陈斌, bchen63@163.com
  • 1. 

    沈阳化工大学材料科学与工程学院 沈阳 110142

  1. 本站搜索
  2. 百度学术搜索
  3. 万方数据库搜索
  4. CNKI搜索

/

返回文章